توقف پروژه آزادی تداوم محاصره دریایی؛ ایران در پی احقاق حقوق سرزمینی خود برای عبور هر کشتی از تنگه هرمز تعرفه تعیین کرده، اما ترامپ تهدید کرده که پرداخت این تعرفه برای شرکتهای غربی به معنای نقض تحریمهای آمریکا است.
به گزارش پایگاه خبری آبهای آزاد، هفتهای که گذشت، یکی از پرتلاطمترین هفتهها از آغاز بحران تنگه هرمز بود. در این هفت روز (۱۶ تا ۲۳ اردیبهشت) درگیری نظامی، دیپلماسی پنهان، ادعاهای متناقض و تهدیدهای تازه یکی پس از دیگری روی هم انباشته شدند اما همچنان تنگه نه کاملاً باز است، نه رسماً بسته.
۱۶ اردیبهشت(۶ مه):
بنابر اعلام مانا، این روز با توقفی غیرمنتظره آغاز شد. ترامپ ساعت پنج بامداد به وقت شرق امریکا در شبکه اجتماعی خود مدعی شد که به اصطلاح «پروژه آزادی» را به دلیل «پیشرفت چشمگیر» در مذاکرات و درخواست پاکستان متوقف میکند.
سپس رسانههای ایرانی در این خصوص به نقل از مشاور رئیس مجلس گزارش دادند که آمریکا تلاش کرده با زور نظامی تنگه هرمز را به زعم خود باز کند اما در مواجهه با اقتدار نیرویهای مسلح ایران این اقدام شکست خورده است.
۱۷ اردیبهشت(7 مه):
سخنگوی وزارت خارجه ایران اعلام کرد پاسخ آمریکا به طرح ۱۴ بندی ایران از طریق پاکستان دریافت شده است. همزمان سپاه پاسداران در بیانیهای تأکید کرد که «هیچ تغییری در روند مدیریت تنگه هرمز ایجاد نشده» و هشدار داد هرگونه تحرک دریایی مغایر با اصول اعلامشده با مخاطره جدی روبهرو خواهد شد.
الجزیره در همین روز گزارش داد که واشنگتن و تهران به یک تفاهمنامه یکصفحهای برای پایان جنگ نزدیک شدهاند هرچند محتوای آن هنوز تأیید نشده بود و کمی بعدتر این ادعا از سوی طرف ایرانی رد شد.
۱۸ اردیبهشت(۸ مه):
یکی از پُرحادثهترین روزهای این هفته روز جمعه 18 اردیبهشت بود. ارتش ایران اعلام کرد در یک عملیات ترکیبی موشکی-پهپادی با 8 موشک کروز و 24 پهپاد انتحاری، ناوگروه آمریکا را هنگام تلاش برای خروج از تنگه هرمز هدف قرار داده است.
به گفته ارتش، یک موشک کروز و سه پهپاد به ناوشکنهای آمریکا اصابت کرد و آتشسوزی ایجاد شد.
سنتکام این ادعا را تأیید نکرد و در مقابل مدعی شد دو نفتکش ایرانی را هدف قرار داده است.
سایت انتخاب در پوشش زنده این رویدادها گزارش داد که فرماندار میناب از حمله ناجوانمردانه آمریکا به یک شناور باری غیرنظامی خبر داده که در آن یک نفر به شهادت رسید، ده نفر مصدوم و چهار نفر مفقود شدند.
۱۹ اردیبهشت(۹ مه):
یورونیوز در این روز گزارش داد که هنگکنگ اعلام کرده 100 فروند کشتی متعلق به این منطقه در تنگه هرمز سرگردان ماندهاند که حدود 2300 دریانورد روی آنها حضور دارند.
در همین روز، پاکستان اعلام کرد از خرید فوری گاز طبیعی مایع در بازار نقدی خودداری میکند، به این امید که با کاهش درگیریها، محمولههای ارزانتر قطر به زودی در دسترس بازار قرار گیرند.
یک نفتکش کرهجنوبی نیز که در اواسط ماه آوریل از تنگه گذشته بود در این روز به مقصد رسید. این نفتکش، نخستین مورد بود که پس از آغاز بحران به مقصد خود در بنادر کرهجنوبی رسید.
۲۰ اردیبهشت(۱۰ مه):
یورونیوز به نقل از وزیر خارجه چین وانگیی گزارش داد که پکن از پاکستان خواسته میانجیگری را تشدید کند. وانگیی گفت چین امیدوار است طرفهای ذیربط هرچه زودتر به درخواست جامعه بینالمللی برای ازسرگیری ایمن رفتوآمد دریایی در تنگه پاسخ دهند و افزود که پکن «تلاش بیشتری برای کاهش تنشها» انجام خواهد داد.
وزیر خزانهداری آمریکا اسکات بسنت در همین روز در مصاحبه با فاکسنیوز گفت چین میتواند نقش فعالتری برای تسهیل عبور کشتیها ایفا کند.
۲۱ اردیبهشت (۱۱ مه):
سازمان بینالمللی دریانوردی(IMO) اعلام کرد بیش از 20 هزار دریانورد در منطقه خلیج فارس تحت تأثیر بحران هستند. در همین راستا شورای آن سازمان خواستار توقف فوری حملات به کشتیها شد.
همچنین سامانه رصد دریایی ویندوارد نیز گزارش داد که در این روز 18 فروند کشتی (هشت ورودی و ده خروجی) موفق به عبور از تنگه هرمز شدهاند که 6 کشتی از این تعداد با سیگنال موقعیتیاب خاموش تردد کردهاند. همزمان 808 فروند کشتی در غرب تنگه هرمز در انتظار ماندند.
۲۲ اردیبهشت(۱۲ مه):
در خبری دیگر، یورونیوز گزارش داد که انگلیس در قالب یک مأموریت دفاعی چندملیتی با بیش از چهل کشور، تجهیزات مینیاب خودکار، جنگندههای تایفون و ناو جنگی «اچاماس دراگون» را به منطقه اعزام خواهد کرد.
وزیر جنگ آمریکا پیت هگست در همین روز در برابر کنگره این کشور تأیید کرد که هفته گذشته حملات ایران به سه ناو آمریکایی در تنگه رهگیری شده است و مدعی شد ازسرگیری «پروژه آزادی» در هر لحظه ممکن است.
۲۳ اردیبهشت(۱۳ مه):
سنتکام مدعی شد محاصره دریایی ایران همچنان پابرجاست. خبرگزاری مهر نیز از مشاهده یک نفتکش غولپیکر چینی حین عبور از تنگه خبر داد.
بیم و امیدهای صنعت دریانوردی
اما در پشت این چانهزنیهای دیپلماتیک، صنعت دریانوردی جهان با شرایطی بسیار ملموستر دستوپنجه نرم میکند.
ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک آمریکا، این هفته اعلام کرد که بیش از 1500 کشتی با حدود 22 هزار و 500 دریانورد در داخل خلیج فارس گرفتار ماندهاند.
هاپاگ لوید، یکی از بزرگترین شرکتهای کشتیرانی کانتینری جهان، در بیانیهای که رویترز و ABC News آن را پوشش دادند، اعلام کرد این بحران عمدتاً از محل افزایش بیمه و سوخت، هفتهای 60 میلیون دلار برایش هزینه ایجاد کرده است.
این شرکت 4 فروند کشتی گرفتار در خلیج فارس دارد و برخی از خدمات حملونقل خود را تعلیق کرده و گفته که مسیرهای جایگزین «ظرفیت کافی برای جایگزینی کامل مسیرهای دریایی منطقه را ندارند».
در همین راستا «فدراسیون بینالمللی کاپیتانهای دریا» گزارش داده از آغاز بحران تاکنون حداقل 16 تا 17 کشتی تجاری آسیب دیدهاند، 6 تا 7 دریانورد کشته شدهاند و شماری دیگر زخمی یا مفقود هستند. اختلال در سیستمهای GPS و تداخل الکترونیکی نیز در سراسر منطقه گزارش شده که ناوبری کشتیهای تجاری را دشوارتر کرده است.
همچنین ایران در پی احقاق حقوق سرزمینی خود برای عبور هر کشتی از تنگه هرمز تعرفه تعیین کرده، اما در مقابل دولت ترامپ تهدید کرده که پرداخت این تعرفه برای شرکتهای غربی به معنای نقض تحریمهای آمریکا و اتحادیه اروپا علیه ایران است و میتواند با عواقبی روبهرو شود.
امید اما از جای دیگری سر برمیآورد. الجزیره در تحلیلی آورده که همزمانی چند ضربالاجل سبب شده همه طرفها به سمت آرامش سوق یابند؛ فصل حج در اواخر اردیبهشت آغاز میشود و عربستان سعودی که هم میانجی جنگ است است و هم میزبان حج، در این بازه توان و ارادهاش برای تحمل تنش محدود میشود.
سفر ترامپ به چین نیز فشار جداگانهای برای نمایش پیشرفت دیپلماتیک ایجاد میکند و واقعیتی که از دادههای این هفته پیداست، هر دو طرف هنوز به میز مذاکره پشت نکردهاند.
ثبت دیدگاه