دریای خزر نباید به عرصه‌ای برای حضور قدرت‌های ثالث تبدیل شود بلکه این دریا می‌تواند الگویی از یک نظام امنیت منطقه‌ای باشد.

به گزارش پایگاه خبری آب‌های آزاد، همایش بزرگداشت روز ملی دریای خزر صبح امروز سه‌شنبه ۲۰ مرداد ۱۴۰۵ با حضور معاون رئیس‌جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، استانداران استان‌های حاشیه خزر، نمایندگان مجلس، سفرا و نمایندگان کشور‌های حاشیه این دریا و جمعی از مسئولان و فعالان محیط زیست، در سالن همایش‌های بین‌المللی شهدای محیط زیست در پارک پردیسان تهران برگزار شد.

رئیس سازمان حفاظت محیط زیست در این همایش با اشاره به بحران کاهش تراز آب و آلودگی‌های پسماند در دریای خزر، از آمادگی جمهوری اسلامی ایران برای اجرای برنامه‌های پیشگیرانه و سازگاری با کاهش تراز آب در آستانه هفتمین اجلاس کنوانسیون تهران خبر داد.

شینا انصاری در اجلاس روز ملی دریای خزر ، با بیان اینکه حفاظت از این پهنه آبی یک مسئولیت «بین‌نسلی» و «مشترک» است، تصریح کرد: امروز سرنوشت بزرگ‌ترین دریاچه جهان در گرو فعالیت‌های هماهنگ و عزم جمعی پنج کشور حاشیه آن است.

رئیس سازمان حفاظت محیط زیست با یادآوری بیستمین سالگرد لازم‌الاجرا شدن «کنوانسیون تهران»، از تصویب دستورالعمل ارزیابی اثرات زیست‌محیطی در این کنوانسیون با پیگیری مجلس شورای اسلامی خبر داد.

وی افزود: با هدف انسجام‌بخشی به اقدامات حفاظتی، تهیه «اطلس دریای خزر»، ایجاد «بانک تنوع زیستی»، اجرای «برنامه جامع پایش آلاینده‌ها» و «طرح اقدام ملی حفاظت از فک خزری» در دستور کار قرار گرفته است.

انصاری همچنین حفاظت از ماهیان خاویاری را به عنوان میراث ژنتیکی ارزشمند منطقه، از اولویت‌های اصلی سازمان برشمرد.

انصاری «کاهش تراز آب و پسروی دریا» و «انبوه زباله‌ها و پسماند‌ها در سواحل» را مهم‌ترین چالش‌های کنونی خزر خواند.

وی در تشریح اقدامات صورت گرفته برای مقابله با این بحران‌ها گفت: با حمایت فدراسیون روسیه، پروژه‌های منطقه‌ای مدیریت پسماند و کاهش زباله‌های دریایی در حال اجراست و طرح‌های جامع حفاظتی برای تالاب‌های ساحلی -که تضمین‌کننده امنیت اکولوژیک منطقه هستند- و توسعه شبکه فاضلاب خانگی و صنعتی با جدیت دنبال می‌شود.

رئیس سازمان حفاظت محیط زیست در پایان با تأکید بر اینکه ایران آماده گشودن فصلی تازه در همکاری‌های منطقه‌ای است، از تمام مسئولان ذی‌ربط خواست تا با حمایت حداکثری از برنامه‌های حفاظتی، مانع از تشدید بحران‌های زیست‌محیطی در این پهنه آبی استراتژیک شوند.

معاون وزیر امور خارجه نیز در این اجلاس با تأکید بر نقش راهبردی دریای خزر در امنیت منطقه و ضرورت عدم حضور نظامی کشور‌های غیرساحلی، از برگزاری هفتمین کنفرانس کنوانسیون تهران در اول مهر ماه در تهران خبر داد.

غریب‌آبادی در اجلاس روز ملی دریای خزر، با اشاره به جایگاه تاریخی و هویت مشترک ملت‌های حاشیه این دریا، تصریح کرد: تحولات اخیر در منطقه، اهمیت راهبردی دریای خزر را بیش از پیش آشکار کرده و ضرورت حفاظت از این پهنه آبی را دوچندان ساخته است.

وی با تأکید بر اصل امنیت در حوزه خزر، اعلام کرد: ممنوعیت حضور نظامی کشور‌های غیرساحلی، مورد تأکید جدی جمهوری اسلامی ایران و سایر کشور‌های عضو است.

غریب‌آبادی افزود: دریای خزر نباید به عرصه‌ای برای حضور قدرت‌های ثالث تبدیل شود؛ بلکه این دریا می‌تواند الگویی از یک نظام امنیت منطقه‌ای باشد.

معاون وزیر خارجه با طرح مفهوم «دیپلماسی خزر»، آن را به معنای استفاده از ظرفیت‌های این دریا برای حفظ ارتباط، گفت‌و‌گو و همکاری میان کشور‌های ساحلی تعریف کرد.

وی در این راستا اظهار داشت: هیچ کشوری به‌تنهایی قادر به حل چالش‌های خزر نیست و ما نیازمند تبادل داده‌های مشترک و اقدامات هماهنگ هستیم.

غریب‌آبادی با اشاره به اهمیت کنوانسیون تهران گفت: این کنوانسیون صرفاً یک چارچوب قانونی نیست، بلکه بستری حیاتی برای تصمیم‌گیری در مورد آینده خزر است.

وی همچنین خبر داد که با توافق کشور‌های ساحلی، هفتمین دوره کنفرانس کنوانسیون تهران در تاریخ اول مهرماه در تهران برگزار خواهد شد.

معاون وزیر امور خارجه در پایان با تأکید بر اینکه حفاظت از محیط زیست خزر یک اقدام اساسی و راهبردی است، خاطرنشان کرد: مسئولیت مشترک ما، حفاظت از مجموعه‌ای از منافع است که در طول تاریخ میان مردمان اطراف خزر شکل گرفته و باید برای نسل‌های آینده حفظ شود.